Tương quan giữa phương pháp dịch và sắc thái văn hóa: điển cứu bản dịch tiếng Anh tác phẩm “Dế mèn phiêu lưu ký”

Bài viết tìm hiểu phương pháp dịch hoán dụ trong bản tiếng Anh “Diary of a Cricket” do dịch giả Đặng Thế Bình của tác phẩm văn học Việt Nam “Dế mèn phiêu lưu ký” của nhà văn Tô Hoài. Đây là một nghiên cứu hỗn hợp, sử dụng phương pháp định lượng và định tính thông qua các thủ pháp phân tích thống kê, mô tả, so sánh và đối chiếu. Dựa trên mô hình dịch hoán dụ của Denroche [1] và phương pháp dịch của Vinay và Darbelnet [2], bài viết thống kê phương pháp dịch áp dụng cho 140 biểu thức hoán dụ. Bài viết cũng phân tích một số ví dụ tiêu biểu và thử đưa những phương pháp dịch linh hoạt hơn, kết hợp nhiều yếu tố chọn lựa. Từ đó, bài viết chỉ ra mối liên quan giữa việc lựa chọn phương pháp dịch và mức độ truyền đạt ý nghĩa đề ra và sắc thái văn hóa, đề xuất sự linh hoạt và sáng tạo hơn trong chọn lựa phương pháp dịch, góp phần nâng cao chất lượng dịch, một phần quan yếu trong đào tạo dịch thuật.